ವಂಶದಿಂದ ಬಂದ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು: ಯಾವುದನ್ನು ಉಳಿಸಬೇಕು, ಯಾವುದನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು

ಒಂದು ದಿನ ನೀವು ಮಗುವಿನ ಮೇಲೆ ರೇಗುತ್ತೀರಿ. ಮಾತು ಬಾಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಕೂಡಲೇ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಅನುಭವ. ಈ ಮಾತು, ಈ ಧ್ವನಿ, ಈ ಕೈ ಎತ್ತುವ ರೀತಿ ಎಲ್ಲೋ ಕೇಳಿದ್ದೇನಲ್ಲ? ಹೌದು. ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆ ನಿಮ್ಮ ಅಪ್ಪ ನಿಮ್ಮ ಮೇಲೆ ರೇಗಿದ್ದು ಹೀಗೆಯೇ. ಅಂದು ನೀವು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ "ನಾನು ದೊಡ್ಡವನಾದ ಮೇಲೆ ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂದುಕೊಂಡಿದ್ದಿರಿ.

ಇನ್ನೊಂದು ಚಿತ್ರ. ಅಡುಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹಿಡಿ ಅಕ್ಕಿ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದರೆ ನೀವು ತಕ್ಷಣ ಬಗ್ಗಿ ಎತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೀರಿ. ಊಟ ಬಿಸಾಡಲು ಕೈ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದರೆ ಅಜ್ಜಿ ನೆನಪಾಗುತ್ತಾಳೆ. "ಅನ್ನ ದೇವರು" ಎಂದು ಅವಳು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದದ್ದು.

ಎರಡೂ ವಂಶದಿಂದ ಬಂದ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು. ಒಂದು ಗಾಯ, ಇನ್ನೊಂದು ಉಡುಗೊರೆ. ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಒಳಗೆ ಇಂತಹ ನೂರಾರು ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಇವೆ. ನಾವು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ನಮಗೆ ಬಂದವು. ಈ ವಾರ ಅವುಗಳನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ನೋಡೋಣ.

ಮಕ್ಕಳು ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ, ನೋಡುತ್ತಾರೆ

ಮನೋವಿಜ್ಞಾನಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಬಂಡೂರ ಅವರು 1960ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ಯಾನ್‌ಫರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡಿದರು. ಕೆಲವು ಮಕ್ಕಳು ಒಬ್ಬ ದೊಡ್ಡವರು ಒಂದು ಗಾಳಿ ತುಂಬಿದ ಗೊಂಬೆಗೆ ಹೊಡೆಯುವುದನ್ನು, ಒದೆಯುವುದನ್ನು ನೋಡಿದರು. ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಅದೇ ಗೊಂಬೆಯ ಜೊತೆ ಆಟವಾಡಲು ಬಿಟ್ಟಾಗ, ಅವರಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಮಕ್ಕಳು ಅದೇ ರೀತಿ ಹೊಡೆಯಲು ಶುರು ಮಾಡಿದರು. ಯಾರೂ ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ನೋಡಿ ಕಲಿತಿದ್ದರು.

ಈ ಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಬಂಡೂರ ಅವರು ಹೇಳಿದ ವಿಚಾರ ಇಂದು ಮನೋವಿಜ್ಞಾನದ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ತಿಳುವಳಿಕೆ. ಮನುಷ್ಯ ಬಹಳಷ್ಟನ್ನು ಬೇರೆಯವರನ್ನು ನೋಡಿ ಕಲಿಯುತ್ತಾನೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಕ್ಕಳು ತಮಗೆ ಹತ್ತಿರವಾದ, ತಾವು ಮೆಚ್ಚುವ ದೊಡ್ಡವರನ್ನು ನೋಡಿ.

ಅಂದರೆ ನಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅಪ್ಪ ಅಮ್ಮ ಜಗಳವಾಡುವ ರೀತಿ, ಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡುವ ರೀತಿ, ಸೋಲನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ರೀತಿ, ಸಂಬಂಧಿಕರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡುವ ರೀತಿ — ಇದೆಲ್ಲ ನಾವು ಯಾವ ಪಾಠವೂ ಇಲ್ಲದೆ ಹೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು ಅವರ ಹಿರಿಯರಿಂದ ಹೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಹೀಗೆ ಒಂದು ಅಭ್ಯಾಸ ಯಾರೂ ಪ್ರಶ್ನಿಸದೆ ತಲೆಮಾರಿನಿಂದ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.

ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಸುಪ್ತ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ

ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಲಿತದ್ದು ಸುಪ್ತ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಕುಳಿತಿರುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೇ ಒತ್ತಡ ಬಂದಾಗ ನಾವು ಯೋಚಿಸಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬಾಲ್ಯದ ಹಳೆಯ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ಓಡುತ್ತೇವೆ. ಶಾಂತ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಾವು ಓದಿದ ಪುಸ್ತಕ ಮಾತಾಡುತ್ತದೆ. ಒತ್ತಡದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಅಪ್ಪ ಅಮ್ಮ ಮಾತಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಇದು ಯಾರನ್ನೂ ದೂರುವ ವಿಷಯವಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ತಮಗೆ ಗೊತ್ತಿದ್ದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬದುಕಿದರು. ಬಡತನ, ಯುದ್ಧ, ಬರ, ದೊಡ್ಡ ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ — ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ಅವರು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡ ಕೆಲವು ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದ್ದವು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡಲು ಅತಿಯಾದ ಭಯ ಬಡತನದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬದುಕುಳಿಯುವ ದಾರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಇಂದು ಅದೇ ಭಯ ನಮ್ಮನ್ನು ಅಗತ್ಯ ಕಲಿಕೆಯಿಂದ, ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಖರ್ಚಿನಿಂದ ತಡೆಯುತ್ತಿರಬಹುದು. ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆ, ಅಭ್ಯಾಸ ಬದಲಾಗಿಲ್ಲ.

ಮೂರು ಬುಟ್ಟಿಗಳು

ನಾನು ಇದನ್ನು ಮೂರು ಬುಟ್ಟಿಗಳ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಲು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ಮೊದಲ ಬುಟ್ಟಿ, ಉಳಿಸಬೇಕಾದವು. ಬೆಳಗ್ಗೆ ಬೇಗ ಏಳುವುದು, ದೇವರ ಮುಂದೆ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದು, ಅನ್ನಕ್ಕೆ ಗೌರವ, ಅತಿಥಿಗೆ ಊಟ, ಹಿರಿಯರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಶ್ರಮದ ಮೇಲಿನ ನಂಬಿಕೆ, ಕೊಟ್ಟ ಮಾತು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಇವು ನಮ್ಮ ವಂಶದ ಆಸ್ತಿ. ಇವುಗಳನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ದಾಟಿಸೋಣ.

ಎರಡನೇ ಬುಟ್ಟಿ, ಬಿಡಬೇಕಾದವು. ಕೋಪದಲ್ಲಿ ಕೈ ಎತ್ತುವುದು, ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬೇರೆಯವರ ಜೊತೆ ಹೋಲಿಸುವುದು, ಭಾವನೆ ತೋರಿಸುವುದು ದೌರ್ಬಲ್ಯ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ, ಗಂಡುಮಕ್ಕಳು ಅಳಬಾರದು ಎಂಬ ಮಾತು, ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಓದಿಗಿಂತ ಮದುವೆಯೇ ಮುಖ್ಯ ಎಂಬ ಆಲೋಚನೆ, ಸಂಬಂಧಿಕರ ಜೊತೆ ತಲೆಮಾರುಗಳ ದ್ವೇಷ, ಕುಡಿತದಂತಹ ಚಟಗಳು. ಇವು ಸರಪಳಿಗಳು. ನಮ್ಮ ತಲೆಮಾರಿನಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸೋಣ.

ಮೂರನೇ ಬುಟ್ಟಿ, ಬದಲಿಸಬೇಕಾದವು. ಕೆಲವು ಅಭ್ಯಾಸಗಳ ಹಿಂದಿನ ಉದ್ದೇಶ ಒಳ್ಳೆಯದು, ರೂಪ ಹಳೆಯದು. ಉಳಿತಾಯದ ಅಭ್ಯಾಸ ಒಳ್ಳೆಯದು, ಆದರೆ ಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ಸದಾ ಭಯದಿಂದ ಮಾತಾಡುವುದನ್ನು ಬದಲಿಸಬಹುದು. ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ಶಿಸ್ತು ಒಳ್ಳೆಯದು, ಆದರೆ ಭಯದ ಬದಲು ಪ್ರೀತಿಯ ಶಿಸ್ತು ಕಲಿಯಬಹುದು. ಉಪವಾಸದ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಒಳ್ಳೆಯದು, ಆದರೆ ಆರೋಗ್ಯ ನೋಡಿಕೊಂಡು ಅದರ ರೀತಿ ಬದಲಿಸಬಹುದು.

ಸರಪಳಿ ಕತ್ತರಿಸುವುದು ಹೇಗೆ

ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ ಗಮನಿಸುವುದು. ಒಂದು ವಾರ ನಿಮ್ಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಕೋಪ ಬಂದಾಗ, ಹಣದ ಚಿಂತೆ ಬಂದಾಗ, ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ರೇಗಿದಾಗ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿ. "ಇದು ನಾನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದೇ, ಅಥವಾ ನನಗೆ ಬಂದದ್ದೇ?" ಉತ್ತರ ಗೊತ್ತಾದ ಕ್ಷಣವೇ ಅಭ್ಯಾಸದ ಹಿಡಿತ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಡಿಲವಾಗುತ್ತದೆ.

ಎರಡನೇ ಹೆಜ್ಜೆ ಹೊಸ ದಾರಿ ಆರಿಸುವುದು. ಹಳೆಯ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬರೀ ಬಿಟ್ಟರೆ ಖಾಲಿ ಜಾಗ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತೆ ಹಳೆಯದಕ್ಕೇ ಓಡುತ್ತದೆ. ಆ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹೊಸ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಇಡಿ. ರೇಗುವ ಬದಲು ಮೂರು ಆಳವಾದ ಉಸಿರು ಮತ್ತು ಕೋಣೆಯಿಂದ ಹೊರಗೆ ಐದು ನಿಮಿಷ. ಹೋಲಿಸುವ ಬದಲು ಮಗುವಿನ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಹೊಗಳುವುದು.

ಮೂರನೇ ಹೆಜ್ಜೆ ಕ್ಷಮಿಸುವುದು. ಹಿರಿಯರನ್ನು, ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮನ್ನು. ಹಳೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಜಾರಿದರೆ ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೀವೇ ಶಿಕ್ಷಿಸಬೇಡಿ. ತಲೆಮಾರುಗಳ ದಾರಿ ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚುವುದಿಲ್ಲ.

ನೀವು ರೇಖಿ ಕಲಿತಿದ್ದರೆ, ಸ್ವಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆದು, ಅದು ಹುಟ್ಟಿದ ಬಾಲ್ಯದ ಆ ಸಣ್ಣ ನಿಮಗೆ ರೇಖಿ ಕಳಿಸಿ. ಅಂದು ಹೆದರಿದ್ದ ಆ ಮಗುವಿಗೆ ಇಂದಿನ ನೀವು ಧೈರ್ಯ ಕೊಡಿ. ಆಳವಾದ ಬಾಲ್ಯದ ಆಘಾತ ಇದ್ದರೆ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಆಪ್ತಸಲಹೆಗಾರರ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯಿರಿ.

ಈ ವಾರದ ಸವಾಲು

ಒಂದು ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಕಾಲಂ ಮಾಡಿ, ಉಳಿಸಬೇಕಾದವು, ಬಿಡಬೇಕಾದವು, ಬದಲಿಸಬೇಕಾದವು. ಪ್ರತಿ ಕಾಲಂನಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಅಭ್ಯಾಸ ಬರೆಯಿರಿ.

ನಂತರ ಏಳು ದಿನ ಎರಡು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ. "ಬಿಡಬೇಕಾದವು" ಕಾಲಂನಿಂದ ಒಂದೇ ಅಭ್ಯಾಸ ಆರಿಸಿ, ಅದು ಬಂದಾಗ ಗಮನಿಸಿ, ಹೊಸ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ. ಮತ್ತು "ಉಳಿಸಬೇಕಾದವು" ಕಾಲಂನಿಂದ ಒಂದು ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮನೆಯ ಮಕ್ಕಳ ಜೊತೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಮಾಡಿ. ಅಜ್ಜಿಯ ಅಡುಗೆ ಕಲಿಸುವುದು ಇರಬಹುದು, ಸಂಜೆಯ ದೀಪ ಇರಬಹುದು.

ಕೊನೆಯ ಮಾತು

ನಾವು ನಮ್ಮ ವಂಶದ ಸರಪಳಿಯ ಒಂದು ಕೊಂಡಿ. ಹಿಂದಿನ ಕೊಂಡಿಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಕೊಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಏನು ಮುಂದೆ ಹರಿಯಬೇಕು, ಏನು ನಿಲ್ಲಬೇಕು ಎಂಬುದು ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ. ಮುಂದಿನ ವಾರ ಪಿತೃ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಜರಿಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಹೇಳುವ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡೋಣ. ಅದಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಈ ವಾರ ಅವರು ನಮಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಉಡುಗೊರೆಗಳನ್ನೂ ಗಾಯಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ನೋಡೋಣ.

ನಿಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು ದೊಡ್ಡವರಾದ ಮೇಲೆ ಅವರ ಬಾಯಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಯಾವ ಮಾತು ಬರಬೇಕು ಎಂದು ಇಂದೇ ನಿರ್ಧರಿಸಿ.

ಗುರುದತ್ತ ವಿ. ಮರಾಠೆ
Reiki Growth Coach · ಕಲ್ಪತರು ಸಂಸ್ಥಾಪಕ

ಈ ವಾರದ ಸವಾಲಿನ ನಿಮ್ಮ ಅನುಭವವನ್ನು ಕಲ್ಪತರು Facebook ಪುಟದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ 🙏